KOBİ´lerin en büyük problemlerinden biri, kredi veren banka ve finans kurumlarından kolayca kredi temin edememeleridir. Bu soruna çözüm bulmak ve KOBİ´lerin teminat olanaklarını genişletmek amacıyla 1991 yılında kurucu ortakları ve sermayedarlarını TESK (Türkiye Esnaf ve Sanatkârları Konfederasyonu), TOBB (Türkiye Odalar Borsalar Birliği), TOSYÖV (Türkiye Orta Ölçekli İşletmeler, Serbest Meslek Mensupları ve Yöneticiler Vakfı), MEKSA (Mesleki Eğitim ve Küçük Sanayii Destekleme Vakfı) nın oluşturduğu ve KOSGEB (Küçük ve Orta Ölçekli Sanayi Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığı) ve ortaklığı bulunan çok sayıda bankanın da katıldığı Kredi Garanti Fonu İşletme ve Araştırma A.Ş. (KGF) kurulmuştur. KOBİ teşvikleri kapsamında değerlendirilebilecek olan KGF, küçük ve orta ölçekli işletmelere destek vermek, yatırımlarının ve işletmelerinin finansmanında banka kredisi kullanmalarını mümkün hale getirmek için kefalet sağlamak amacıyla faaliyete geçmiştir. Benzer kefalet kuruluşları Avrupa’da da bulunmaktadır.
KGF anlaşmalı 25 banka ve finans kurumunun müşterisi olan KOBİ’lerin bu bankalardan kullanacağı; yeni iş kurma, mevcut tesisin genişletilmesi, hammadde temini, İthalatın veya ihracatın finansmanı, yeni teknoloji kullanımı, yeni iş yerine taşınma, nakit sıkıntısı giderme, teminat mektubu amaçlı krediler ile KOBİ´lerin kullandığı diğer tüm nakdi ve gayrinakdi krediler için riskin belirli yüzdesi oranında kefalet verilebilmektedir. Riskin paylaşımı ilkesine göre çalışan KGF, kredinin tamamına değil, belli bir nispetine (oranına) garanti/kefalet sağlamaktadır. KGF ‘nin vereceği kefalet limiti toplamı, KOBİ başına 750.000 TL, risk grubu için 1.000.000 TL olarak belirlenmiştir.
Kredi garanti sistemi sayesinde KOBİ´lere geniş kredi olanakları yaratılmakta ve düşük maliyetlerle sürekliliği olan bir kredilendirme olanağı amaçlanmaktadır. 2011 Aralık ayı verileri 2819 KOBİ nin 597 milyon Türk Lirası tutarında KGF özkaynaklarından teminat desteği kullanmış olduğunu göstermektedir. Ayrıca KGF, KOBİ´lerin kullandığı teşvikli kredilere de garanti vermektedir. Bu şekilde, teşvik kapsamına giren bir çok projenin hayata geçmesi sağlanmaktadır.
KGF uygulamasından Türkiye´nin bütün bölgelerindeki KOBİ sahibi tacir ve sanayiciler ile esnaf ve sanatkârlar ve genç girişimciler yararlanabilirler. 250 işçiye kadar çalışanı olan işletmeler KOBİ olarak kabul edilmektedirler. Kredi Garanti Fonu, değerlendirmesinde önceliği projenin yapılabilirliğine, yönetim yeterliliğine, firmanın ve ortaklarının liyakatine, moralitesine, özkaynak katkısına ve kredinin geri ödenebilirliğine vermektedir. Teminat, bu değerlendirmede en son unsur olarak görülmekte ve gerekli görülen hallerde bankaların ilkelerine uymadığı için kabul etmediği türdeki teminatlar (hisseli gayrimenkul tapuları, işletme rehinleri, deniz taşıtları vs.) KGF tarafından kabul edilebilmektedir.
Dr. Cem Burak Şahözkan